1 जनवरी की महत्त्वपूर्ण घटनाएँ 

By | April 20, 2019

1 जनवरी की महत्त्वपूर्ण घटनाएँ

1 जनवरी की महत्त्वपूर्ण घटनाएँ

1 जनवरी की महत्त्वपूर्ण घटनाएँ 

 

1 જાન્યુઆરીની મહત્વની ઘટના – Important events of January 1

  • 1515 માં યહૂદીઓને ઓસ્ટ્રેલિયાના લિબરખ વિસ્તારમાંથી કાઢી મૂકવામાં આવ્યા હતા.
  • સ્કોટલેન્ડમાં 25 માર્ચની જગ્યાએ, નવું વર્ષ 1 જાન્યુઆરી 1600 થી શરૂ થાય છે.
  • છત્રપતિ શિવાજીએ 1664 માં સુરત અભિયાન શરૂ કર્યું હતું.
  • મહારાજા જય સિંહ બીજાએ 1727 માં જયપુર શહેરની સ્થાપના કરી હતી.
  • ઓસ્ટ્રેલિયા અને ફ્રાન્સ વચ્ચે શાંતિ કરાર પર 1738 હસ્તાક્ષર કર્યા હતા.
  • પેશ્વા માધવ રાવ પ્રથમના મૃત્યુ પછી, તેમના નાના ભાઈ નારાયણ રાવ 1772માં તેમની ગાદી સંભાળી હતી.
  • ડેલી યુનિવર્સલ રજિસ્ટર (ટાઇમ્સ ઓફ લંડન) નું પ્રથમ અંક 1785 માં પ્રકાશિત થયું હતું.
  • 1808 માં સીએરા લેયેન બ્રિટિશ વસાહત બન્યા.
  • 1803 માં બેલ્જિયમ અને હોલેન્ડ વચ્ચે જોનહોવેન સંધિ પર હસ્તાક્ષર થયા.
  • ભારતીય દંડ સંહિતા 1862 માં અમલમાં મૂકવામાં આવી હતી.
  • 1877 માં ઈંગ્લેન્ડની મહારાણી વિક્ટોરિયા ભારતીય મહારાણી બની હતી.
  • દેશમાં મની ઓર્ડર સિસ્ટમ 1880 માં શરૂ થઈ.
  • બ્રિટીશ સરકારે 1906 માં ભારતીય ધોરણ સ્વીકાર્યું.
  • યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સે 1909 માં નિકારાગુઆ પર હુમલો કર્યો.
  • 1912 માં ચીન પ્રજાસત્તાકની સ્થાપના થઈ.
  • દક્ષિણ આફ્રિકામાં મહાત્મા ગાંધીના તેમના કાર્ય માટે, વાયસરોયે વર્ષ 1915 માં કૈસર-એ-હિન્દથી સન્માન કર્યું હતું.
  • સત્તરમી સદીના યુરોપિયન દેશ લાતાવીયાએ રશિયાથી 1918 માં સ્વતંત્રતાની જાહેરાત કરી હતી.
  • અમેરિકામાં સૌપ્રથમ એર કન્ડીશનીંગ ઓફિસ સન એન્ટોનિયોમાં 1928 માં ખોલવામાં આવી હતી.
  • 1948 માં પ્રકાશનું બંધારણ અસ્તિત્વમાં આવ્યું હતું.
  • 1948 માં બિહારની રાજધાની પટના નજીક સ્ટીમર ‘નારાયણી’ ના ભંગાણના કારણે પાંચસો લોકો ડૂબી ગયા હતા.
  • 1949 માં કાશ્મીરમાં યુદ્ધવિરામની જાહેરાત કરવામાં આવી હતી.
  • બ્રિટીશ સેનાએ 1951 માં ઇજિપ્તના ઇસ્મલિયા વિસ્તારને કબજે કરી લીધો હતો.
  • ભુતાને 1955 માં પ્રથમ ટપાલ સ્ટેમ્પ રજૂ કર્યું હતું.
  • મોરોક્કો 1956 માં સ્વતંત્રતા પ્રાપ્ત કરી.
  • 1971 માં ટેલિવિઝન પર પ્રસારિત સિગરેટ જાહેરાતો પર પ્રતિબંધ મૂક્યો હતો.
  • 1972 માં, વાઘ રાષ્ટ્રીય પ્રાણી તરીકે પસંદ કરાયો હતો.
  • 1978 માં એર ઇન્ડિયાના બોઇંગ 747 અકસ્માતનો ભોગ બન્યો હતો. પ્લેનમાં 213 લોકો એટલે કે બધાજ માર્યા ગયા હતા.
  • 1985 માં લિબિયન સરકાર દ્વારા તમામ નાગરિકો માટે લશ્કરી તાલીમ ફરજિયાત જાહેર કરવામાં આવી હતી.
  • ભારત અને પાકિસ્તાનએ 1992 માં પ્રથમ વખત તેમના પરમાણુ સ્થાપનોની સૂચિની અદલા બદલી કરી હતી.
  • ચેકોસ્લોવાકિયાના બે સ્વતંત્ર પ્રજાસત્તાક – 1993 માં ચેક અને સ્લોવાકમાં વિભાજિત થયા.
  • ઉત્તર આફ્રિકા 1994 માં એક મફત વેપાર કરાર (NAFTA) વ્યવસાય બન્યો.
  • વર્લ્ડ ટ્રેડ ઓર્ગેનાઇઝેશન 1995 માં અસ્તિત્વમાં આવ્યું હતું.
  • 1996 માં એશિયામાં એશિયા પછી સિંગાપોર બીજું વિકસિત દેશ બન્યું.
  • કલકત્તાનું નામ સત્તાવાર રીતે 2001 માં કોલકાતામાં થયું હતું.
  • 2004 માં ચેક રાષ્ટ્રપતિ વાક્લાવ હોવેલને ગાંધી શાંતિ પુરસ્કારથી નવાજવામાં આવ્યા હતા, સાર્ક દેશોએ દક્ષિણ એશિયા અને ફ્રી ટ્રેડ એરિયા અને સાર્ક આતંકવાદ વિરોધી સંધિને મંજુરી આપી હતી.
  • 2005 માં ઇન્ડોનેશિયાના અંદામાન અને નિકોબાર ટાપુઓમાં ધરતીકંપોમાં આંચકો આવ્યો હતો.
  • થાઇલેન્ડની રાજધાની  બેંગકોકમાં એક નાઇટ ક્લબમાં આગને કારણે 61 લોકોના મોત થયા હતા.
  • 2013 માં અમેરિકા સ્પેસ એજન્સીએ નાસાએ મંગળ પર મેવેન યાન લોન્ચ કર્યું હતું.

1 જાન્યુઆરી પર જન્મ –  Born on 3 January

  • 1875 – લખનૌના જાણીતા કવિ, હસત મુહાનીનો જન્મ
  • 1890 – ભારતના જાણીતા રાજકારણી સંપૂર્ણાનંદનો જન્મ
  • 1892 – ભારતના મહાન ક્રાંતિકારી મહાદેવ દેસાઇનું જન્મ.
  • 1894 – પ્રસિદ્ધ ભારતીય વૈજ્ઞાનિક અધ્યાપક સત્યેન્દ્ર નાથ બોઝ નો જન્મ
  • 1914 – વિખ્યાત બંગાળી લેખક અદ્વૈત મલ્લીવર્મનનો જન્મ.
  • 1914 – ભારતીય રાજકુમારી નોર ઈનાયત ખાનનો જન્મ.
  • 1920 – સમાજવાદી વિચારધારા, મહાન ભારતીય નેતા મનિરામ બાગડીનો જન્મ.
  • 1936 – 1950-60 હિન્દી સિનેમામાં પ્રખ્યાત અભિનેત્રી શકીલીનો જન્મ.
  • 1937 – પ્રસિદ્ધ નવલકથાકાર કાશીનાથ સિંઘનો જન્મ
  • 1941 – ભારતીય હિન્દી ફિલ્મોમાં ખ્યાતી પ્રાપ્ત કરનાર હાસ્ય કલાકાર અસરાનીનો જન્મ.
  • 1943 – ભારતીય વૈજ્ઞાનિક રઘુનાથ અનંત માશેલકરનો જન્મ.
  • 1950 – સર્જનાત્મક નિર્દેશક અને પટકથા લેખક દીપા મહેતાનો જન્મ.
  • 1950 – પ્રસિદ્ધ ગીતકાર અને ઉર્દૂ કવિ રાહત ઇન્દોરનો જન્મ.
  • 1951 – લોકપ્રિય બોલીવુડ અભિનેતા નાના પાટેકરનો જન્મ.
  • 1952 – હિન્દી વાર્તા લેખક અને નવલકથાકાર ઉદય પ્રકાશનું જન્મ 1991 – રાજકારણી સલમાન ખુર્શીદનું જન્મ.
  • 1961 – મણિપુરના ભારતીય રાજકારણી અને મુખ્ય પ્રધાન એન. બિરેન સિંહનો જન્મ
  • 1975 – હિન્દી ફિલ્મ અભિનેત્રી સોનાલી બેન્દ્રેનો જન્મ.
  • 1978 – હિન્દી ફિલ્મ અભિનેત્રી વિદ્યા બાલનનું જન્મ.
  • 1978 – હિન્દી ફિલ્મ અભિનેત્રી તનિષાનો જન્મ થયો હતો.

1 જાન્યુઆરીના રોજ મૃત્યુ પામ્યા – Died on 3 January

  • ભારતના જાણીતા ભૂસ્તરશાસ્ત્રી હેમચંદ દાસગુપ્તા 1933 માં મૃત્યુ પામ્યા હતા.
  • 1955 માં ભારતના વિખ્યાત વૈજ્ઞાનિક શાંતિ સ્વરૂપ ભટ્નાગરનું અવસાન થયું હતું.
  • 1940 માં જાણીતા તેલુગુ લેખક, પાનુગંટિ લક્ષ્મી નરસિંહ રાવ અવસાન પામ્યા.
  • 1983 માં, એક જાણીતા ભારતીય ઉદ્યોગપતિ ડી.એન. ખુરોડે, જે ભારતના દૂધ ઉદ્યોગમાં તેમના યોગદાન માટે જાણીતા છે તે અવસાન પામ્યા.
  • ભૂતપૂર્વ કેન્દ્રીય શિક્ષણ પ્રધાન અને લેખક પ્રતાપચંદ્ર ચંદર 2008 માં મૃત્યુ પામ્યા હતા.

1 जनवरी की महत्त्वपूर्ण घटनाएँ – Important events of January 1

  • औस्ट्रेलिया के लाइबाख क्षेत्र से यहूदियों को 1515 में निष्कासित किया गया।
  • चार्ल्स द्वितीय स्टुआर्ट स्कॉटलैंड के राजा 1651 बने।
  • स्कॉटलैंड में में 25 मार्च के बजाय एक जनवरी से नये साल की शुरुआत 1600 से हुयी।
  • छत्रपति शिवाजी ने 1664 में सूरत अभियान शुरु किया।
  • महाराजा जय सिंह द्वितीय ने जयपुर शहर की स्थापना 1727 में की।
  • औस्ट्रेलिया और फ्रांस के बीच शांति समझौते पर 1738 हस्ताक्षर किये गए।
  • पेशवा माधव राव प्रथम का निधन होने के बाद 1772में उनके छोटे भाई नारायण राव ने गद्दी संभाली।
  • डेली यूनिवर्सल रजिस्टर (टाइम्स आॅफ लंदन) का 1785 में पहला अंक प्रकाशित हुआ।
  • अफ्रीकी देश 1808 में सिएरा लियाेन ब्रिटिश उपनिवेश बना।
  • बेल्जियम और हॉलैंड के बीच जोनहोवेन संधि पर 1833 में हस्ताक्षर किये गए।
  • भारतीय दंड संहिता 1862 में लागू किया गया।
  • इंग्लैण्ड की महारानी विक्टोरिया 1877 में भारत की साम्राज्ञी बनी।
  • देश में मनी आर्डर प्रणाली की शुरुआत 1880 में हुई।
  • ब्रिटिश सरकार ने भारतीय मानक को 1906 में स्वीकार किया।
  • अमेरिका ने निकारागुआ पर 1909 में हमला किया।
  • रिपब्लिक ऑफ चाइना की स्‍थापना 1912 में हुई।
  • महात्मा गांधी को दक्षिण अफ्रीका में उनके कार्यों के लिये 1915 में वायसराॅय ने केसर-ए-हिंद से सम्मानित किया।
  • उत्तरपूर्वी यूरोपीय देश लताविया ने रूस से स्वतंत्रता की घोषणा 1918 में की।
  • अमेरिका में पहला एयर कंडीशंड कार्यालय 1928 में सेन एंतोनियो में खुला।
  • इटली का संविधान 1948 को अस्तित्‍व में आया था।
  • बिहार की राजधानी पटना के पास 1948 में स्टीमर ‘नारायणी’ दुर्घटनाग्रस्त होने से पांच सौ लोग डूबे।
  • कश्मीर में युद्धविराम की घोषणा 1949 में हुई।
  • ब्रिटिश सेना ने मिस्र के इस्मालिया क्षेत्र पर कब्जा 1951 में किया।
  • भूटान ने पहला डाक टिकट 1955 में जारी किया गया।
  • मोरक्को ने स्वतंत्रता 1956 में हासिल की।
  • टेलीविजन पर सिगरेट विज्ञापनों का प्रसारण 1971 में प्रतिबंधित किया गया।
  • 1972 में बाघ को राष्ट्रीय पशु चुना गया।
  • एयर इंडिया का बोइंग 747 1978 में हादसे का शिकार हुआ था. इस विमान में सवार सभी 213 लोगों की मौत हो गई थी।
  • लीबिया सरकार द्वारा सभी नागरिकों के लिए सैन्य प्रशिक्षण 1985 में अनिवार्य घोषित हुआ।
  • भारत और पाकिस्तान ने 1992 में पहली बार अपने परमाणु प्रतिष्ठानों की सूचियों की अदला-बदली की।
  • चेकोस्लोवाकिया का दो स्वतंत्र गणराज्यों- चेक एवं स्लोवाक के रूप में विभाजन 1993 में हुआ।
  • उत्तरी अफ़्रीका 1994 में मुक्त व्यापार समझौता (नाफ्टा) व्यापारिक बना।
  • विश्व व्यापार संगठन 1995 में अस्तित्व में आया।
  • सिंगापुर 1996 में एशिया का जापान के बाद दूसरा विकसित देश बना।
  • कलकत्ता का नाम आधिकारिक तौर पर 2001 में कोलकाता हुआ था।
  • चेक राष्ट्रपति वाक्लाव हावेल को 2004 में गांधी शांति पुरस्कार प्रदान किये गये, सार्क देशों ने दक्षिण एशिया को मुक्त व्यापार क्षेत्र बनाने वाली साफ्टा संधि और सार्क आतंकवाद विरोधी संधि को मंजूरी दी।
  • इंडोनेशिया और भारत के अंडमान निकोबार द्वीप समूह में 2005 में पुन: भूकम्प के झटके।
  • थाइलैंड की राजधानी बैंकाक के एक नाइट क्लब में 2009 में आग लगने से 61 लोगों की मौत हुई।
  • अमेरिकी अंतरिक्ष एजेंसी नासा ने 2013 में मंगल ग्रह पर मावेन यान को भेजा।

1 जनवरी को जन्मे व्यक्ति – Born on 1 January

  • 1875 – लखनऊ के प्रसिद्ध शायर हसरत मुहानी का जन्म।
  • 1890 – भारत प्रसिद्ध राजनेता सम्पूर्णानन्द का जन्म।
  • 1892 – भारत के महान क्रांतिकारी महादेव देसाई का जन्म।
  • 1894 – प्रसिद्ध भारतीय वैज्ञानिक प्रोफेसर सत्येंद्रनाथ बोस का जन्म।
  • 1914 – प्रसिद्ध बांग्ला लेखक अद्वैत मल्लबर्मन का जन्म।
  • 1914 – भारतीय राजकुमारी नूर इनायात ख़ाँ का जन्म।
  • 1920 – समाजवादी विचारधारा के महान भारतीय नेता मनीराम बागड़ी का जन्म।
  • 1936 – 1950-60 की हिन्दी सिनेमा की प्रसिद्ध अभिनेत्री शकीला का जन्म।
  • 1937 –प्रख्यात उपन्यासकार काशीनाथ सिंह का जन्म।
  • 1941 –भारतीय हिन्दी फ़िल्मों के ख्याति प्राप्त हास्य अभिनेता असरानी का जन्म।
  • 1943 – भारतीय वैज्ञानिक रघुनाथ अनंत माशेलकर का जन्म।
  • 1950 – निर्माता निर्देशक, पटकथा लेखक दीपा मेहता का जन्म।
  • 1950 – प्रसिद्ध गीतकार एवं उर्दू कवि राहत इंदौरी का जन्म।
  • 1951 – बोलीवुड के लोकप्रिय अभिनेता नाना पाटेकर का जन्म।
  • 1952 – हिन्दी कथाकार व उपन्यासकार उदय प्रकाश का जन्म।
  • 1953 – राजनीतिज्ञ सलमान खुर्शीद का जन्म।
  • 1961 – भारतीय राजनीतिज्ञ तथा मणिपुर के मुख्यमंत्री हैं एन. बीरेन सिंह का जन्म।
  • 1975 – हिन्दी फ़िल्मों की एक अभिनेत्री सोनाली बेंद्रे का जन्म।
  • 1978 – हिन्दी फ़िल्मों की अभिनेत्री विद्या बालन का जन्म।
  • 1978 – हिन्दी फ़िल्मों की अभिनेत्री तनीशा का जन्म।

1 जनवरी को हुए निधन – Died on 1 January

  • भारत के प्रसिद्ध भू-वैज्ञानिक हेमचंद दासगुप्त का 1933 में निधन हुआ।
  • भारत के प्रसिद्ध वैज्ञानिक शान्ति स्वरूप भटनागर का 1955 में निधन हुआ।
  • प्रसिद्ध तेलुगु लेखक पानुगंटि लक्ष्मी नरसिंग राव का 1940 में निधन हुआ।
  • एक प्रसिद्ध भारतीय उद्यमी डी. एन. खुरोदे, जिन्हें भारत के दुग्ध उद्योग में उनके योगदान के लिए जाना जाता है उनका 1983 में निधन हुआ।
  • पूर्व केन्द्रीय शिक्षा मंत्री एवं लेखक प्रताप चन्द्र चंदर 2008 में निधन हुआ।